STRESZCZENIA INNYCH LEKTUR  |  GŁÓWNI BOHATEROWIE   |   WĄTKI POEMATU   |   LINKI / REKLAMA   |   PAN TADEUSZ - STRONA GŁÓWNA
		Bohaterem poematu jest szlachta polska: Jacek Soplica (ksiądz Robak) – ojciec Tadeusza Soplicy, zabójca Stolnika, przybiera tożsamość mnicha i planuje powstanie przeciw Moskalom. Główny bohater utworu. Członek rodu Sopliców, brat Sędziego i ojciec Tadeusza. W młodości był hulaką i zawadiaką. Niestety, zakochawszy się w córce Stolnika Horeszki Ewie, nie dostał zgody na małżeństwo z nią. W przypływie chwilowej złości zabija Stolnika, czym przekreśla swoje szanse na szczęście. Posadzony o spisek z Moskalami, udaje się na emigracją, aby nie dać się zrusyfikować. Uznany za zdrajcę postanawia odpokutować swoje grzechy poprzez wierną służbę ojczyźnie – najpierw jako żołnierz, a następnie jako emisariusz. Powraca na Litwę w mnisim habicie jako Ksiądz Robak, aby pozyskiwać ludzi „dla sprawy”. Jacek jest uznawany za przykład bohatera romantycznego, który przechodzi głęboką przemianę wewnętrzną, dzięki której dokonuje rehabilitacji swojej osoby i zmazuje plamę mordu z rodu Sopliców. Tadeusz Soplica – tytułowy bohater epopei, dwudziestoletni chłopak. Syn Jacka z jego nieudanego i krótkiego małżeństwa. Wcześnie osierocony przez matkę i niejako opuszczony przez ojca, od wczesnego dzieciństwa wychowywany jest przez Stryja. Poznajemy go jako prawie dwudziestolatka, gdy powraca ze szkoły z Wilna. Włączony przez ojca w plan pogodzenia zwaśnionych rodów bierze za żonę Zosię, córkę dawnej miłości Jacka. Sędzia Soplica – gospodarz Soplicowa, brat Jacka, gorący patriota, głowa rodu Sopliców, młodszy brat Jacka. Wzorowy gospodarz, który przestrzega i pilnuje dawnych obyczajów. Dzięki temu jego Soplicowo słynie jako ostoja polskości. Jako zagorzały tradycjonalista ma wielu przyjaciół, ale i wrogów. Ostatecznie jednak udaje mu się zjednać sobie powszechną sympatię.
	Protazy – wierny sługa Sopliców. W utworze ma swój odpowiednik w rodzinie Horeszków w postaci Gerwazego. Jest to sympatyczny starzec, podobnie jak Sędzia wierny tradycji, a zwłaszcza prawu. Jest to zrozumiałe z racji urzędu, który pełni i który chce pełnić nadal, mimo podeszłego wieku. Z tego względu jest niezwykle dumny z misji dostarczenia skargi Sędziego do zamku. Jest ogromnym formalistą – np. gdy Gerwazy nakazuje mu wydać akt własności zamku na nazwisko Hrabiego twierdzi śmiało, że akt ten nie będzie miał mocy prawnej, gdyż narzucony został przemocą. Hrabia – krewny Horeszków, prawowity właściciel zamku, o który kłóci się z Soplicami. Gerwazy Rębajło to postać epopei Adama Mickiewicza Pan Tadeusz. Szlachcic jest wiernym sługą Horeszki. Na dworze swego pana pełnił funkcję klucznika. Ze względu na rodzaj wykonywanej pracy, nawet po śmierci Stolnika, bohater nazywa siebie Klucznikiem. Inne jego przydomki to: Mopanku („od przysłowia, które powtarzał bez ustanku”), Szczerbiec (bo „całą łysinę miał w szczerbach”). Gerwazego nazywano także Półkozicem (od zdobień na ubraniu). Nic nie wiemy na temat jego herbu. Chociaż nie znamy dokładnego wieku bohatera, to czytamy, że jest on starcem (por. Ks. II, w. 155). Mężczyzna jest wysoki i postawny. Nieodzownym elementem wyglądu zewnętrznego bohatera jest „wielki pęk kluczów za pasem” oraz szabla nazywana Scyzorykiem. Informacja o kluczach jest ważna, bowiem wskazuje na ogromne przywiązanie Gerwazego do zamku Horeszków oraz do pełnionej przed laty funkcji. Mężczyzna, mimo że ruiny są dostępne dla każdego, naprawił niektóre drzwi, by móc je zamykać. Świadczy to o jego niedostosowaniu do nowej sytuacji. Bohater żyje przeszłością, nie chce zaakceptować zmian. Wciąż powraca do chwili zabicia swego pana (por. sen o Horeszkach). Namawia Hrabiego do walki o własność, która należała niegdyś do przodków arystokraty. Czytamy, że zanim Stolnik został zamordowany, Gerwazy „pomiędzy szlachtą z wesołości słynął”. Był dowcipnym żartownisiem, który chodził na kiermasze i wesela (por. Ks. II, w. 157 – 163). Klucznik, po śmierci swego pana, poprzysiągł zemstę, bowiem wiedział, że Stolnik nie ma syna, który mógłby dążyć do ukarania mordercy. Bohater wiedział, kto zabił, jednak postanowił za czyn jednego z Sopliców ukarać wszystkich z tego rodu. Gdy tylko miał okazję, walczył z nimi i przelewał ich krew. Możemy więc stwierdzić, że ten wierny sługa był zaślepiony chęcią zemsty. Jego gniew i bezwzględność wydają się nam tym bardziej niezrozumiałe, gdy czytamy o geście przebaczenia, jaki w chwili śmierci wykonał Stolnik względem mordercy. Zatem bohater zabijał nie w imię, specyficznie pojętego, hołdu dla zmarłego i poczucia sprawiedliwości, ale z nienawiści. Uczucie to tak bardzo nim zawładnęło, że Gerwazy był gotów wykorzystać buńczuczne nastroje szlachty do celów prywatnych, odwracając tym samym hierarchię wartości – sprawy osobiste przedłożył nad dobro ojczyzny. Gerwazy jest przedstawicielem „starej” szlachty, która problemy rozwiązuje przy użyciu siły. Świadczyć może o tym nie tylko fakt zorganizowania zajazdu, ale także wymuszenie na Protazym deklaracji, zgodnie z którą to Hrabia miał zostać uznany za prawowitego właściciela majątku, o który toczył się spór. Bohater jest mężny, bezwzględny, uparty i wierny. Trudno ocenić postawę Gerwazego jednoznacznie, warto jednak pamiętać, że wybaczył on Jackowi zabicie Stolnika. Wojski Hreczecha – przyjaciel domu. Pod nieobecność Sędziego pełni obowiązki gospodarza. Postać niezwykle sympatyczna i posiadająca wiele talentów: jest wodzem polowań i najlepszym graczem na rogu, marszałkiem dworu i kuchmistrzem, a także wielkim znawcą historii Polski i zapalonym gawędziarzem. Dzięki niezwykłemu sprytowi potrafi rozstrzygnąć wiele spraw – chociażby spór o Kusego i Sokoła, czy przechylenie szali zwycięstwa na korzyść Polaków podczas bitwy z Moskalami. Rejent Bolesta – gość w domu Sędziego. Jest to urzędnik odpowiedzialny za sporządzanie aktów notarialnych – być może jego obecność również związana jest ze sporem o zamek. Rejent to miłośnik polowań – właściciel charta imieniem Kusy i strzelby Sagalasówki. Toczy nieustanny spór z Asesorem, który udaje się zażegnać dopiero w końcowej części utworu. Jest przedstawiany z dużą sympatią. Ostatecznie to on pada ofiarą „łowów” Telimeny. Telimena – opiekunka Zosi, mieszkanka Petersburga. Zosia to córka Ewy Horeszkówny, zakochana w Tadeuszu Soplicy. Asesor – sługa carski, pełniący obowiązki doradcy sędziego i komisarza nadzorującego policję. Toczy ciągły spór z Rejentem o to, który z nich jest lepszym myśliwym (jest właścicielem charta Sokoła). Postać raczej niezbyt znacząca, występując głównie w związku z budowaniem komizmu. Początkowo wielbiciel wdzięków Telimeny, w końcowych partiach utworu poślubia córkę Wojskiego Tekę Hreczeszankę. Jankiel – właściciel pobliskich karczm. Jest przykładem jednego z bardziej pozytywnych przedstawień Żyda w literaturze polskiej. Jest to Żyd w dużym stopniu zasymilowany – zachowujący odrębność religijną, ale będący wielkim patriotą. Jako w pełni swiadomy obywatel robi „dla sprawy” o wiele więcej, niż niektórzy Polacy. Aktywnie współpracuje z Księdzem Robakiem. Jako jeden z nielicznych sprzeciwia się atakowi na Soplicę. W finalnej zcęści utworu jest bohaterem jednej z bardziej znanych scen poematu, nazywanej koncertem Jankiela . Poprzez dobór utworów, które wygrywa na cymbałkach przypomina wydarzenia z historii Polski.
	Copyright © 2008 Streszczenia Lektur - Serwis !!!
	STRESZCZENIA INNYCH LEKTUR  |  GŁÓWNI BOHATEROWIE   |   WĄTKI POEMATU   |   LINKI / REKLAMA   |   PAN TADEUSZ - STRONA GŁÓWNA